آخرین شماره فصلنامه مطالعات رسانه‌های جدید  •  آرشیو
  
 
شماره فصلنامه مطالعات رسانه‌های جدید : 15-16
فصل : تابستان و پاییز
سال :  1397
شناسنامه... دريافت فايل                       
فهرست فصلنامه مطالعات  رسانه‌های جدید 
عنوان : مطالعه اُبژه‌های نسل زِد به مثابه بومیان فناوری و رسانه های جدید

مطالعه اُبژه‌های نسل زِد به مثابه بومیان فناوری و رسانه های جدید

چکیده: هدف از این مقاله، مطالعه ویژگی های بارز نسل زد و نحوه به‌کارگیری رسانه های جدید از سوی آنان است. این نسل که پس از ظهور و گسترش فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی دیده به جهان گشوده است، دارای ویژگی ها و خصایصی در مواجهه با رسانه‌های دیجیتالی است و از شبکه های اجتماعی به‌عنوان بخشی از سبک زندگی خود بهره می گیرد و صرفاً برای سرگرم شدن به آنها مراجعه نمی کند. مقاله حاضر به دو پرسش پاسخ میدهد. اول: نسل زِد کیست و ابژه های نسلی آن کدام است؟ دوم: این نسل به چه صورت و بر اساس چه مصادیقی از رسانه‌های جدید استفاده می کند؟ روش پژوهش این مقاله، اسنادی بوده و بررسی‌ها با مراجعه به پژوهش های انجام شده در جهان، صورت گرفته است. نتیجه بررسی ها نشان می‌دهد که ابژه‌های نسلی، متناسب با تحولات اجتماعی، فرهنگی، فناورانه و... تغییر می‌کند. نسل زد در هر جامعه، دارای خصایصی است که نمی توان آن را فارغ از شرایط و تحولات اجتماعی تصور کرد و این شرایط، از جامعه ای به جامعه دیگر متفاوت است. این نسل با اشتراک‌ها و افتراق‌هایی از سایر نسل های یک جامعه جدا میشود. فناوری های نوین و دیجیتالی عامل مؤثر ی در ساخت ابژه های متفاوت نسل زد هستند.
نویسنده : سمانه مهرپرور دکترای علوم ارتباطات، (دانشگاه علوم و تحقیقات) دانشجو
نویسنده : حنانه احمدی دکترای مدیریت رسانه (دانشگاه علوم و تحقیقات) دانشجو
عنوان : شبکه های اجتماعی مجازی و توانمندسازی: مطالعه تأثیر شبکه های اجتماعی مجازی بر مشارکت شهروندان در توسعه

شبکه های اجتماعی مجازی و توانمندسازی: مطالعه تأثیر شبکه های اجتماعی مجازی بر مشارکت شهروندان در توسعه

چکیده: مقاله حاضر به‌دنبال بررسی تأثیر شبکه های اجتماعی مجازی بر مشارکت شهروندان در توسعه جامعه است. توانمندسازی‌ رویکردی است که بر مشارکت‌ دادن‌ مردم‌ در امور، واگذاری اختیار و مسئولیت‌ بیشتر به‌ شهروندان‌ تأکید دارد. در این مقاله، با استفاده از روش اسنادی به بررسی الگوی توانمندسازی از طریق مشارکت کاربران در شبکه های اجتماعی مجازی پرداخته شده است. با توجه به اینکه الگوی توانمندسازی خواستار تکثیر رسانه‌های کوچکی است که از طریق اجتماعات، سازمان ها، و جنبش های محلی کنترل می‌شوند، یافته های این پژوهش نشان‌دهنده آن است که شبکه‌های اجتماعی مجازی، قابلیت بالایی در ساختار مشارکتی ارتباطات دارند. به‌دلیل گستردگی قابل توجه شبکه های اجتماعی مجازی در ایران، می توان در سیاستگذاری های توسعه به سمت الگوی توانمندسازی رفت؛ بویژه با در نظر گرفتن اینکه نقش شبکه های اجتماعی مجازی در توسعه جامعه ایران مطلوب و قابل توجه ارزیابی شده است.
نویسنده : محمد خلجی کارشناس ارشد مدیریت رسانه (دانشگاه صداوسیما) پژوهشگر علوم ارتباطات
عنوان : آسیب‌شناسی شبکه‌های اجتماعی در جامعه ایرانی (اهداف، کارکردها، آسیب‌ها و پیامدهای آن در استان اردبیل)

آسیب‌شناسی شبکه‌های اجتماعی در جامعه ایرانی (اهداف، کارکردها، آسیب‌ها و پیامدهای آن در استان اردبیل)

چکیده: مقاله حاضر به‌منظور شناسایی اهداف، کارکردها، پیامدها و آثار شبکه‌های اجتماعی، با روش کیفی و با استفاده از دو تکنیک فوکوس گروپ با دانش آموزان و دانشجویان، همچنین مصاحبه عمیق با کارشناسان به انجام رسیده است. روش جمع‌آوری اطلاعات، استفاده از پرسشنامه باز و ساخت‌یافته برای جمع‌آوری نظر کارشناسان، دانش‌آموزان و دانشجویان بوده است. آثار و پیامدهای شبکه‌های اجتماعی در استان اردبیل پرسش اصلی این مطالعه است. از جمله نتایج مهم که به‌دست آمده، می‌توان به شناسایی کارکردهای مهمی چون امکان اضافه کردن برخی خدمات از سوی کاربر، وجود ارتباطات چندجانبه، سرعت انتشار و انتقال اطلاعات و ... اشاره کرد. در کنار قابلیت‌های سرگرم‌کننده و تفریحی، اطلاع‌یابی، اطلاع‌رسانی و به‌دست آوردن توانمندی‌های روزمره، برخی از پیامدهای منفی شبکه‌های اجتماعی شامل مواردی همچون افزایش شایعه‌پراکنی، انتشار اخبار کذب، نقض حریم خصوصی، انزوا و دور ماندن از محیط‌های واقعی، ارائه هویت‌های جعلی و سوءاستفاده از دیگران، تغییر سبک زندگی و تحمیل عادت‌های غلط است. همچنین برخی از پیامدهای منفی استفاده از این شبکه‌ها در استان اردبیل که خاص این استان بوده، مواردی چون افزایش حس ناسیونالیسم و قومیت‌گرایی در مقایسه با سایر استان‌ها و افزایش خشونت را شامل می‌شود که طی بررسی‌ها شناسایی شده‌اند.
نویسنده : محمدباقر سپهری دکترای رادیو، تلویزیون و سینما (دانشگاه دولتی استانبول)
نویسنده : محمد فرنام دکترای جامعه‌شناسی (دانشگاه آزاد شهرضا)
عنوان : بررسی تأثیر رسانه‌های نوین بر نظم سیاسی دولت ـ ملت

بررسی تأثیر رسانه‌های نوین بر نظم سیاسی دولت ـ ملت

چکیده: در مقاله پیش رو، تلاش شده است ضمن پرداختن به چیستی، چگونگی پیدایش و مؤلفه‌های اساسی نظم سیاسی دولت- ملت، چالش‌هایی که در سال‌های اخیر، در بسیاری از نقاط جهان متوجه این ساختار سیاسی بوده است، مورد بررسی قرار گیرد. به این منظور که مشخص شود آیا رسانه‌های ارتباطی نوین، و به‌طور مشخص شبکه‌های اجتماعی اینترنتی، نقشی در گرفتاری دولت‌های ملی در شرایط کنونی داشته‌اند یا خیر. و در صورت ایفای نقش، این شبکه‌ها واجد چه ویژگی‌ها و ظرفیت‌هایی هستند که آنها را قادر به انجام چنین کاری کرده است. این پژوهش به لحاظ هدف، کاربردی، و به لحاظ روش، پس‌رویدادی است. داده‌های مورد نیاز آن نیز، به شیوه مطالعات کتابخانه‌ای گردآوری شده است. یافته‌های پژوهش، مؤید نقش رسانه‌های نوین در بحران دولت- ملت‌ها بوده است. همچنین مشخص شد، این رسانه‌ها از طریق اعطای بستری به نسبت امن و خارج از کنترل و دروازه‌بانی دولت‌ها، کنشگران اجتماعی را قادر می‌سازند که با شبکه‌بندی و توسعه آن، شبکه‌های سنتیِ صاحب و حافظ قدرت در جامعه را به چالش بکشند.
نویسنده : مصطفی صباغی دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت رسانه (دانشگاه سوره)
عنوان : رسانه‌های اجتماعی و قدرت ارتباطات

رسانه‌های اجتماعی و قدرت ارتباطات

چکیده: این مقاله به بررسی ماهیت قدرت و پاد قدرت در رسانه‌های اجتماعی و برداشت مانوئل کاستلز از مفهوم «ارتباط جمعی خودانگیز»، می‌پردازد. کاستلز معتقد است، اینترنت فعلی بر اساس تعارض میان شبکه‌های کسب و کار چندرسانه‌ای جهانی شکل گرفته که در تلاش برای کالایی‌سازی اینترنت و «مخاطب فعال» است؛ او همچنین در ویرایش دوم کتاب «شبکه‌های خشم و امید» (2015)، اهمیت و نقش رسانه‌های اجتماعی را در جنبش‌های اجتماعی، بیش از پیش ارزیابی می‌کند و با جدیت معتقد است که با توجه به ناآرامی‌های اجتماعی و ظرفیت شورش در یک جامعه خاص، استفاده گسترده از رسانه‌های اجتماعی باعث می‌شود که شورش‌های فردی به اعتراضات اجتماعی و در نهایت جنبش‌های اجتماعی تبدیل شوند. با این حال، موضوعی که این مقاله به واکاوی آن می‌پردازد آن است که اگر شبکه‌های اجتماعی مبتنی بر اینترنت -همان‌طور که کاستلز می‌گوید- شرط لازم، اما نه کافی برای جنبش‌های اجتماعی جدید در دوران ما باشند، این بدان معنی است که در مواردی که دولت‌ها یا شرکت‌های اینترنتی به مسدود کردن، سانسور یا نظارت دقیق بر رسانه‌های اجتماعی مبادرت ورزند، پس جنبش‌ها نمی‌توانند به حیات خود ادامه دهند و جنبش‌های اجتماعی لزوما محکوم به نابودی هستند. اما نمونه‌هایی وجود دارند که این پیش فرض را نقض کرده‌اند. لذا در مورد نحوه استفاده کاستلز از نظریه اجتماعی، پنداشت او از مفهوم قدرت، به‌کارگیری اصطلاحات علم رایانه برای تحلیل جامعه، برآورد و توصیف طبقه‌بندی شده او از شیوه توزیع قدرت میان شرکت‌های چند رسانه‌ای جهانی، مفهوم وب2.0 و مرکزیت اطلاعات‌ و قدرت ارتباطات، تردیدهایی وجود دارد.
نویسنده : کریستین فوکس
مترجم : سارا مهدوی کارشناس ارشد علوم ارتباطات (دانشگاه سوره)
عنوان : نظریه‌پردازی در مورد رسانه های اجتماعی، سیاست و دولت

نظریه‌پردازی در مورد رسانه های اجتماعی، سیاست و دولت

چکیده: امروزه رسانه های اجتماعی به‌طور گسترده بر زندگی افراد تأثیر می گذارند و به شیوه زندگی افراد شکل می دهند. همچنین، دولت و سیاست به‌عنوان عناصر تأثیرگذار بر ساختارهای اجتماعی هنوز به‌عنوان عنصری از جامعه مدرن به ایفای نقش می پردازند. مقاله حاضر، به دنبال پاسخ به این پرسش است که تأثیر رسانه های اجتماعی به‌عنوان متغییر مستقل، بر سیاست و دولت چیست؟ به‌منظور پاسخگویی به این پرسش، ابتدا به بررسی ابعاد رسانه های اجتماعی، دولت، سیاست و حوزه های تأثیرگذاری آنها بر یکدیگر پرداخته شده و این پیش فرض مطرح گردیده است که رسانه های اجتماعی، نه تنها باعث و بانی ایجاد پدیده های سیاسی اجتماعی هستند و نه کاملاً بی تأثیرند؛ بلکه به بیان بهتر، فضایی برای نمایش پیچیده قدرت، پادقدرت، و تضادهای درون قدرت تلقی میشوند. ساختار این مقاله به این صورت است که در بخش اول به چیستی رسانه های اجتماعی، با تأکید بر جنبه «اجتماعی بودن» آنها پرداخته می‌شود. در ادامه برداشتی نظری و زیربنایی از دولت و قسمت‌های مختلف تشکیل دهنده دولت را ارائه می دهد. سپس به سیاست و همچنین رابطه میان دولت و سیاست می پردازد. همچنین مبحث جرم و نظارت بر جرم، با تأکید بر روابط میان پلیس و دولت را درنظر دارد. به دنبال آن، وجوه تمایز و تشابه میان اعتراض‌های عمومی، انقلاب ها و اغتشاشات را بررسی می کند. در نهایت نیز «نتیجه گیری» از مباحث یاد شده، ارائه شده است.
نویسنده : دانیل تروتیِر
مترجم : الناز بلخاری کارشناس ارشد علوم ارتباطات (دانشگاه علامه طباطبایی)
             

کلیه حقوق این سایت متعلق به مرکز تحقیقات سازمان صدا و سیما است.