آخرین شماره فصلنامه مطالعات رسانه‌های جدید  •  آرشیو
  
 
شماره فصلنامه مطالعات رسانه‌های جدید : 17
فصل : زمستان
سال :  1397
شناسنامه... دريافت فايل                       
فهرست فصلنامه مطالعات  رسانه‌های جدید 
عنوان : سیاست‌های محدودسازی اینترنت و رسانه‌های اجتماعی: با تأکید بر رویکردهای فیلترینگ و جایگزین‌سازی در کشورهای مختلف

سیاست‌های محدودسازی اینترنت و رسانه‌های اجتماعی: با تأکید بر رویکردهای فیلترینگ و جایگزین‌سازی در کشورهای مختلف

چکیده: این مقاله سیاست‌های محدودکننده در مورد اینترنت و رسانه‌های اجتماعی را در برخی از کشورهای جهان و از جمله ایران، بررسی و تحلیل کرده است. بر این اساس، ضمن مرور رویکردهای حاکم بر این سیاست‌ها، روند تجربه به‌کارگرفته شده در ایران نیز واکاوی شده است تا شناختی متفاوت و تازه نسبت به این مسئله چالش‌برانگیز، در عرصه سیاستگذاری رسانه‌های اجتماعی در کشور فراهم آید. یافته‌های این مقاله نشان می‌دهند که هرچند نوع نگاه سیاستگذاران به رسانه‌های اجتماعی در ایران، با نحوه استفادۀ کاربران آن، لزوماً در تعارض نیست، اما جدی نگرفتن ابزارهای قانونی و مدیریتی، پراکندگی شیوه‌های تصمیم‌گیری و بویژه سلیقه‌نگری و مصلحت اندیشی دولت‌ها در هر مقطع زمانی، چالش‌های فراوانی را برای سیاستگذاری فضای مجازی و رسانه‌های اجتماعی به دنبال داشته، که همگرایی و تجانس میان نهادهای تصمیم‌ساز را دشوار ساخته است.
نویسنده : حسین بصیریان جهرمی دکترای علوم ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی (ره) مدرس و پژوهشگر
عنوان : بازی‌های صورتی و سراب دخترانگی: مطالعه کیفی سرمایه جنسی ارائه شده در بازی‌های رایانه‌ای دخترانه

بازی‌های صورتی و سراب دخترانگی: مطالعه کیفی سرمایه جنسی ارائه شده در بازی‌های رایانه‌ای دخترانه

چکیده: مقاله حاضر به توصیف حامل‌های فرهنگی مدیریت بدن در راستای تقویت سرمایه جنسی، در محتوای بازی‌های رایانه‌ای دخترانه می‌پردازد. از آنجایی که سرمایة جنسی فراتر از مدیریت بدن است، برای تحلیل و تبیین داده‌های پژوهش از روش تحلیل محتوای جهت‌دار استفاده شد و با تمرکز بر رویکرد سرمایة جنسی کاترین حکیم، بازی‌هایی که دارای مؤلفه‌های سرمایه جنسی (زیبایی ظاهری و جذابیت‌های جنسی) بیشتری بودند، انتخاب شدند و پژوهشگران خود، آن را بازی و اجرا کردند تا مفاهیم کلیدی آن حاصل شود. یافته‌ها بیانگر این است که این بازی‌ها با تصاحب دنیای بکر کودکانه، کاربران بازی را با دنیای بزرگسالان به‌گونه‌ای نامتعارف و مغایر با عرف فرهنگی و اجتماعی جامعه ایرانی، آشنا می‌کنند. آراستن چهره، استفاده مداوم از لوازم آرایشی، توجه به نظافت بدن به شیوه‌ای زنانه و نه دخترانه، مصرف‌گرایی و خرید لباس‌های متنوع، ترویج رابطه نامشروع با جنس مخالف و عادی‌سازی این روابط در اذهان کودکان از مؤلفه‌های اصلی سرمایه جنسی است که این بازی‌ها به کودک القا می‌کند. در نتیجه این بازی‌ها بلوغ زودرس را در کودکان ایجاد کرده و آنان را زودتر از موعد با دنیای زنانه (بزرگسالان) آشنا می‌کند و زوال دوران کودکی را برای کاربر به ارمغان می‌آورد.
نویسنده : حنانه احمدی دانشجوی دکتری مدیریت رسانه (دانشگاه علوم و تحقیقات)
نویسنده : سمانه مهرپرور دانشجوی دکتری علوم ارتباطات (دانشگاه علوم و تحقیقات)
عنوان : رسانه‌های اجتماعی و تبلیغ دهان به دهان الکترونیکی در گردشگری نوین

رسانه‌های اجتماعی و تبلیغ دهان به دهان الکترونیکی در گردشگری نوین

چکیده: رسانه‌های اجتماعی متفاوت با الگوی یک‌سویه ارتباطی بیشتر رسانه‌های جمعی هستند و قادرند تا ارتباطات دوطرفه‌ای را میان گردشگران بالقوه و بالفعل یا با سازمان‌های گردشگری ایجاد کنند. فرایند ارتباطات میان‌فردی یا «دهان به دهان» از نوع «الکترونیکی» آن، عرصه نوظهوری است که گردشگران و مصرف‌کنندگان، تجارب، دیدگاه‌ها و ارزیابی‌های خود را از محصولات، برندها و مکان‌های مختلف گردشگری به‌وسیله کانال‌های ارتباطی آنلاین به اشتراک می‌گذارند. به عبارت دیگر در این عرصه، جایگاه یک شخص در زمینة اشتراک‌گذاری، از حالت چهره به چهره اولیه به ارتباطات آنلاین تغییر یافته است. این مقاله می‌کوشد تا با مطالعه منابع علمی، اسنادی و موردی، پيوند بين گردشگری و وب2 و همچنین اهميت و کارکرد ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی در حوزه گردشگری را بررسی کند. در این پژوهش برخی از مهم‌ترین نظریه‌های مرتبط از قبیلِ حضور اجتماعی، تبادل اجتماعی، نفوذ اجتماعی و شبکه‌های اجتماعی که می‌توانند الگوهای معتبری برای پژوهش و بررسی نحوه شکل‌گیری روابط میان‌فردی، بیان افکار و انتقال اطلاعات به همدیگر باشند، مورد استفاده قرار می‌گیرند. ارتباطات دهان به دهان الکترونیکی در حوزة گردشگری با در نظر گرفتن مؤلفه‌های اساسی در ارتباطات اجتماعی- پیام، ارتباط‌گر و گیرنده پیام- نیز تجزیه و تحلیل می‌شوند. سرانجام، در مطالعه موردی انجام شده، وبگاه تریپ‌ادوایزر و نیز ایران به‌عنوان پنجمین کشور پربازدید خاورمیانه با 2/5 میلیون نفر گردشگر در سال 2015 و موضوعات مورد بحث کاربران به تعداد 2484 مورد به تفصیل بررسی شده است.
نویسنده : بهنام رضاقلی‌زاده کارشناس ارشد مدیریت رسانه (دانشگاه صداوسیما) پژوهشگر ارتباطات
نویسنده : عبدالرضا حجتی کارشناس ارشد مدیریت رسانه (دانشگاه تهران)
عنوان : دلالت‌های معنایی پیرامون داعش در وب‌سایت عصر ایران

دلالت‌های معنایی پیرامون داعش در وب‌سایت عصر ایران

چکیده: ظهور داعش در منطقة خاورمیانه، خاستگاه اندیشة اسلامی، با تعابیر و تفاسیر گوناگونی بر له یا علیه اسلام و مسلمانان همراه بوده است. فضاهای مجازی در کنار دیگر رسانه‌ها محمل مناسبی برای انتقال اخبار مربوط به این گروه بوده، به‌طور آشکار و پنهان در راستای گفتمانی خاص به بازنمایی این پدیده پرداخته‌اند. همزمان با پیدایش داعش، سایت‌ها و وبلاگ‌های گوناگون در داخل ایران نیز دست به‌کار شده و با رصد فعالیت‌ها، اعمال و جنایت‌های این گروه، سعی در معرفی آن از منظر خاصی داشته‌‌اند. در این میان سایت «عصر ایران» با انتشار 1903 مطلب در بازة زمانی مهر تا اسفند 1393؛ یعنی آغاز پیدایش و بسط فعالیت‌های «داعش» از سایت‌های پیشگام و فعال در این زمینه به حساب می‌آید. این مطالب گرچه در بیشتر موارد بر جنایات گروه نامبرده تأکید دارد؛ اما مطالب و دست‌نوشته‌های جدی‌تری را در بر می‌گیرد که دیدگاه گردانندگان این سایت را آشکار می‌سازد. مقالة حاضر تلاش کرده است که با مطالعة روند اخبار منتشر شدة این سایت و تأکید بر مطالب جدی‌تر آن با استفاده از روش گفتمان لاکلاو و موف، پیام‌های آشکار و معانی ضمنی برآمده از این جریان خبری را آشکار سازد. مفصل‌بندی مقاله‌های سایت عصر ایران در موضوع «داعش» در این بازه، نشان از تأکید بر خاستگاه دینی این گروه دارد و تفاوت‌های ماهوی آنان را با اندیشة اسلام برجسته نمی‌سازد.
نویسنده : محبوبه علی‌محمدی دانشجوی دکترای علوم ارتباطات (دانشگاه علامه طباطبایی) پژوهشگر
عنوان : زورگویی مجازی و چالش‌های آن در سیاستگذاری فضای مجازی

زورگویی مجازی و چالش‌های آن در سیاستگذاری فضای مجازی

چکیده: امروزه شبکه‌های اجتماعی کاربران زیادی را جذب کرده و بر بسیاری از جنبه‌های زندگی فردی و اجتماعی تأثیر می‌گذارند. این مقاله ضمن بررسی فرصت‌ها و تهدیدهای مختلفی که این قبیل رسانه‌ها برای کاربران شبکه‌های اجتماعی به دنبال دارند، به‌طور مشخص به یکی از مهم‌ترین آسیب‌های این فضا با عنوان «زورگویی مجازی» پرداخته است؛ تهدیدها گاهی آنقدر جدی می‌شوند که ذیل عنوان جرم قرار می‌گیرند. یافته‌های این مقاله نشان می‌دهد که در سال‌های اخیر با افزایش پرونده‌های جرایم سایبری مواجه بوده‌ایم. گرچه برای مواجه با این گونه آسیب‌ها اقداماتی صورت گرفته؛ اما کم توجهی به اقدامات پیشگیرانه و تمرکز بر اقدامات سلبی نتیجه‌ای مطلوب در برنداشته و روز به روز شمار قربانیان افزایش می‌یابد. مقابله با این نوع جرایم نیازمند توجه بیشتر به سیاستگذاری در عرصه فضای مجازی و آموزش سواد رسانه‌ای است. در مقاله حاضر به تعاریف، انواع و ابعاد شکل‌گیری زو‌رگویی مجازی و پیامدهای آن برای قربانیان و لزوم سیاستگذاری در این حوزه پرداخته شده است.
نویسنده : زینب الماسی کارشناس ارشد مدیریت رسانه؛ دانشگاه سوره
عنوان : شبکه اجتماعی «وایبو» و مبارزات اجتماعی در سرمایه‌داری چینی

شبکه اجتماعی «وایبو» و مبارزات اجتماعی در سرمایه‌داری چینی

چکیده: وایبو یکی از فراگیرترین پلتفرم‌های رسانه‌های‌ اجتماعی در چین محسوب می‌شود. به‌گونه‌ای که می‌توان آن را نوعی توئیتر چینی دانست. این مقاله در تلاش برای پاسخ دادن به این پرسش است که «ویژگی‌های اقتصاد سیاسی مرتبط با پلتفرم‌های رسانه‌های اجتماعی چینی از قبیل وایبو و در بستر تحولات اقتصادی و مبارزات اجتماعی کشور چین کدام‌اند؟» اقتصاد چین طی سالیان اخیر رشد چشمگیری داشته است. همراستا با چنین موضوعی، اقتصاد اینترنت چین نیز به‌عنوان بزرگترین بازار آنلاین دنیا در حال ظهور و گسترش است. وایبو صرفاً نمادی از رسانه‌های چینی نیست، بلکه به مثابه ضمانت اجرای سرمایه‌داری چینی عمل می‌کند. از همین رو، سرمایه‌داری چینی به‌دلیل ایفای نقش بسیار مهم دولت در آن موضوع خاصی به حساب می‌آید. به همین دلیل نیازمند آن هستیم که رابطه میان اقتصاد، دولت و اینترنت را در چین به خوبی درک کنیم.
نویسنده : کریستین فوکس
مترجم : سارا مهدوی کارشناس ارشد علوم ارتباطات (دانشگاه سوره)
عنوان : نظریه های روزنامه نگاری در عصر دیجیتال

نظریه های روزنامه نگاری در عصر دیجیتال

چکیده: در این مقاله به مفاهیم امروزی نظریه در مطالعات روزنامه نگاری پرداخته می‌شود. بسیاری از اندیشمندان و پژوهشگران بر این عقیده‌اند که ما نیازمند روش‌ها و راهکارهای بهتری در زمینه مفهوم‌سازی چیستی روزنامه نگاری و چگونگی گسترش آن در عصر دیجیتال هستیم. اما دانش و اطلاعات ما در این زمینه‌ها بسیار اندک است، به‌طوری ‌که به ‌خوبی نمی‌دانیم که در حال حاضر روند نظری در حوزۀ میان‌رشته‌ای مطالعات روزنامه نگاری چیست و تا چه اندازه تحقیقات و مطالعات امروزی به‌واسطه نظریه ها و دیدگاه‌های در حال ظهور چارچوب‌بندی شده‌اند. از این‌رو، به‌منظور پر کردن این شکاف اطلاعاتی، تحلیلی را بر روی بیش از 9000 کلمه کلیدی متادیتا و 195 چکیده مقاله برگرفته از برترین مجلات بین‌المللی مرتبط با مطالعات روزنامه چاپ شده در بین سال‌های 2000 تا 2013 انجام دادیم. نتایج نشان داد که از سال 2000 میلادی، شاهد حرکتی محسوس به سمت مطالعات نظری در مطالعات روزنامه نگاری بودیم و تنوع در رویکردهای نظری به‌طور قابل ‌توجهی افزایش یافته است.
مترجم : جواد صادقی دانشجوی کارشناسی ارشد ارتباطات؛ روزنامه¬نگاری، دانشگاه صداوسیما (نویسندۀ مسئول)
مترجم : مرتضی یعقوبی عزیزی کارشناس ارشد ارتباطات؛ روزنامه¬نگاری، دانشگاه صداوسیما
             

کلیه حقوق این سایت متعلق به مرکز تحقیقات سازمان صدا و سیما است.