صفحه اصلي پايگاه مراکز  
صفحه اصلي
درباره استان
اخبار پژوهشي
اخبار پژوهشی مراکز
طرحهاي پژوهشي
مناسبتهاي محلي
مقالات
فراخوان
شخصيتهاي علمي‌فرهنگي
جاذبه هاي استاني
آلبوم تصاوير استان
معرفي مديريت‌ پژوهشي
ارتباط با ما
 
جستجو :
 
تاريخ بروز رساني :   
 1398/05/30
 
شهر :  
نام مناسبت : نخل گردانی
زمان اجرا :  محرم 
آداب و رسوم : نخل گردانی یکی دیگر از مراسم معنوی خراسان جنوبی است که در ماه محرم برگزار می شود.
نخل در لغت به معنی درخت خرما است و در اصطلاح حجله مانندی است که از چوب می‌سازند و با انواع شال های ابریشمین رنگارنگ، پارچه های قیمتی، آینه و چراغ آرایش می دهند و به گل و سبزه می آرایند.
در روز عاشورا نخل ها را به محلی که مراسم روضه خوانی و تعزیه برپا است می برند و به عنوان تابوت امام حسین(ع) حرکت می دهند.
نخل گردانی در شهرهای مختلف استان اجرا می شود و نوع تزئین و تعداد آن فرق می کند.
شکل ظاهری نخل ها به صورت یک جناغ قوسی شکل است ،برخی نخل ها صدها کیلو وزن دارد و تمامی چوب‌های نخل با مهارت خاص توسط نخل بند انجام بسته می شود.
مراسم‌های نخل گردانی در اکثر شهرهای استان خراسان جنوبی اجرا می شود ، در شهرستان بیرجند هم نخل را شبیه خانه درست می کنند که اندازه آن از یک تا ده متر متفاوت است و به آن آینه، پارچه های رنگی و دو "کارد" آویزان می کنند.
نخل توسط بزرگان و سادات بسته می شود و در روزهای تاسوعا و عاشورا همراه هیئت های عزاداری حرکت داده می شود و در محل تجمع مردم برای عزاداری، نخل را چند دور به دور میدان چرخانده و بعد به زمین می گذارند تا اهالی آن را زیارت کنند.

در برخی نقاط بویژه روستای خلیلان و زادنبه رسم و رسوماتی درباره نخل دارند و مهم ترین روز عزاداری برای این روستاها روز تاسوعا است که مراسم نخل گردانی را اجرا کرده و آن را به عنوان یکی از شیوه های عزاداری انجام می دهند.روز تاسوعا از روستاهای اطراف به خلیلان می آیند و به همراه افراد این روستا نخل را به روستای قصبه چهکندوک می برند.
در گذشته این کار را پیاده و در حال حاضر با ماشین انجام می دهند در نزدیکی قصبه نخل را یک نفر روی گردن خود می گذارد و علم ها را به دوش می گیرند؛ نخل در جلو و علم ها در پشت سر به طرف مزار قصبه حرکت می کنند.
نخل علم های روستای زادنبه نیز به همین ترتیب حرکت کرده و به طرف مزار قصبه می آیند.
نخل ها بعد از چرخیدن به دور مزار به سمت قبرستان حرکت می کنند و بعد از فاتحه خوانی، کسانی که نذر دارند نقل، نان و شیرینی پخش می کنند.بعد از آن، علم ها و نخل ها را ازقبرستان حرکت داده و به جلوی حسینیه می برند.
در گذشته در بیرجند روزهای هشتم، نهم و دهم محرم نخل را از مسجد عاشورا و حسینیه پایین شهر حرکت داده و به حسینیه امام رضا(ع) می بردند و در روز عاشورا به قتلگاه برده و می چرخاندند که هیئت ها نیز همراه نخل بودند.
نخل گردانی در روستاهای شهرستان خوسف، روستای خور، درخش و آسیابان نیز اجرا می شود.
مراسم نخل گردانی به شماره 706 مورخ 1391/09/22 در فهرست میراث معنوی کشور به ثبت رسیده است.
تاريخچه :
    
 
     
 

کليه حقوق اين سايت متعلق به مرکز پژوهش و سنجش افکار سازمان صداوسيما است.