صفحه اصلي پايگاه مراکز  
صفحه اصلي
درباره استان
اخبار پژوهشي
اخبار پژوهشی مراکز
طرحهاي پژوهشي
مناسبتهاي محلي
مقالات
فراخوان
شخصيتهاي علمي‌فرهنگي
جاذبه هاي استاني
آلبوم تصاوير استان
معرفي مديريت‌ پژوهشي
ارتباط با ما
 
جستجو :
 
تاريخ بروز رساني :   
 1398/09/06
 
شهر :  
نام مناسبت : نمد مالی
زمان اجرا :   
آداب و رسوم : نمد مالی مصنوعی است که بر اثر درگیری و تراکم پشم و کرک در شرایط فنی مناسب از طریق ورز دادن تهیه می شود . این مصنوع در منطقه راز و جرگلان بیشتر به چشم می خورد و زمینه آن خود رنگ بوده بوده و به رنگهای کرم و قهوه ای تولید شده و در نگاره های جای گرفته در آن نیز از رنگ قرمز استفاده می گردد .
هنگام نقش اندازی در نمد از تصاویر و موتیفهای هندسی و همچنین حرکات اسپیرال یا حلزونی استفاده می شود .کلاه ، پالتو ، زیر انداز و ... محصولات تولید شده از نمد می باشند.
معمولا نمدمالان فعاليت خود را از اوايل فروردين ماه آغاز كرده و در اواخر مهرماه خاتمه ميدهند و بهترين پشم در كار نمدمالي پشم شش ماهه اول سال يا بهاره گوسفند است.

براي تهيه زمينه نمد بيشتر از رنگهاي طبيعي پشم و براي نقوش از پشم- هاي رنگ شده استفاده ميشود و در كارگاه از قالبهاي حصيري يا چيق بكار برده ميشود.

قطع واندازه توليدات نمدي استاندارد نيست و بستگي به درخواست متقاضي دارد و نمدتركمني به شكل منحني است و نحوه اندازهگيري آن به وسيله وجب دست كه در تركمني به "قاريش" معروف است انجام ميگيرد.

ني تنها ابزار نمدمالي است و بدون در اختيار داشتن آن عمل نمدمالي غيرممكن بوده اما درحال حاضر نمدمالان كوهستان به جاي حصير از كيسه هاي پلاستيكي استفاده ميكنند.

تهيه يك قطعه نمد معمولا يكروزه انجام ميشود و نمدمالان بيشتر بصورت دو نفره كار ميكنند.

در مراحل تهيه آن صبح تا ظهر به حلاجي پشمها ميگذرد و بعداز ظهر كار اصلي شروع ميشود و نمدمال پشم جور شده را توسط شانه، كمان و هشته حلاجي كرده تا به طور كامل آماده ماليدن شود هرچند در بعضي از مناطق به حلاجي با دست آن پرداخته و يا به كارگاههاي پشم ريسي ميدهند.

همچنين روش ديگر حلاجي و پشم زني، روش ماشيني و صنعتي است كه توسط ماشينهاي مخصوص انجام ميشود.

ماده اصلي نمد، پشم گوسفند است كه رنگهاي طبيعي آن مانند سفيد، قهوهاي، سياه يا تركيبي از آنها است كه براي زمينه و مقداري نيز به عنوان پشم رنگ شده مورد استفاده قرار ميگيرد.

در زمينه نقش زني مناطق تركمننشين و فارسنشين خراسان شمالی در يك ويژگي مشتركند و آن اينكه نقوش نمدي را به طور ذهني بر روي قالب نمد اجرا مي- كنند و اين نقوش مانند گنجينهاي از پيشينيان سينه به سينه به ارث رسيده است.

از سوي ديگر طرح و نقش نمد برخلاف دست بافتههايي چون قالي، گليم و پلاس كه به صورت تصوري در باطن و ضمير هنرمند وجود دارد، به واسطه فتيله هاي رنگي كه از قبل آماده شده بر روي قالب نمد طراحي ميشود.

دربرخي ازموارد اين نقوش براساس ايل، منطقه جغرافيايي و نوع نگاه زنان هنرمندان به دنياي پيرامون خود متغير است.

نقوش عمده در ميان ايل يموت شامل "بوستاني، آلاجه، قوچق، امزگ، ساري ايچيان (عقرب) گل، كچه نقش، تيرانا، گزرمن، توينك نقش، ديهگزي (چشم شتر)، بستان نقش، دورت امزگ، تاريم نقش" بوده و نيز طرح قوچ كه در بيشتر دست بافته هاي تركمن كاربرد دارد كه يكي از اصليترين طرحهاي نمد ميباشد.

در ماليدن نمد از ابزاري چون قالب نمد، كمان حلاجي، چاقو وچخماق استفاده ميشود و پشم و آب و صابون نيز موارد اوليه آن بشمار ميرود و هشته نيز ابزاري شبيه گوشت كوب است كه جهت حلاجي پشم با كمان به كار ميرود.

نمد در خراسان شمالی علاوه بر كاربردهايي چون زيرانداز و فرش بعنوان جل اسب (زيرزين)، خورجين، پادري، پوشش آلاچيق، تن پوش چوپانان و سجاده كاربرد دارد.

امروزه تكنولوژي و صنعت پيشرفته در تسهيل كار نمدمالي دخيل شده و دستگاهي توليد گرديده كه در ميزان وقت مصرفي براي امر نمدمالي صرفه جويي كرده و هنرمندان با راحتي و حداقل زمان ميتوانند نمدمالي را انجام دهند هرچند تنها مالش نمد بوسيله دستگاه انجام شده و مراحل ديگر توسط نمدمال انجام ميگيرد


پژوهشگر حامیه ذوقی
تاريخچه :
    
 
     
 

کليه حقوق اين سايت متعلق به مرکز پژوهش و سنجش افکار سازمان صداوسيما است.